Nghỉ thai sản bị cắt thưởng: Nắm rõ luật để đòi quyền lợi

Tác giả: RBox | Chuyên mục: CAREERBOX

Nghỉ thai sản là một trong những quyền lợi chính đáng và thiêng liêng nhất của lao động nữ, được pháp luật Việt Nam bảo vệ nghiêm ngặt. Thế nhưng, đằng sau niềm vui làm mẹ, không ít chị em công sở lại phải đối mặt với một áp lực vô hình nhưng vô cùng thực tế khi quay trở lại làm việc: bị công ty gây khó dễ, cắt giảm quyền lợi, hạ lương hoặc mất luôn vị trí vốn có.

Theo những thông tin mới nhất được Báo Lao Động cập nhật vào ngày 29/10/2026, các hành vi chèn ép này không chỉ là vấn đề đạo đức mà còn cấu thành hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng.

1. Tự ý cắt thưởng, tước cơ hội tăng lương: Vi phạm nguyên tắc bình đẳng giới

Một trong những tình trạng phổ biến nhất hiện nay là việc các công ty sử dụng thời gian vắng mặt (6 tháng nghỉ thai sản) của nhân sự nữ làm cái cớ để đánh giá hiệu suất công việc (KPI) không đạt. Từ đó, họ thản nhiên:

  • Tước bỏ hoàn toàn các cơ hội xét duyệt tăng lương định kỳ.

  • Cắt giảm các khoản tiền thưởng cuối năm, thưởng thâm niên hoặc thưởng dự án.

Theo khẳng định từ giới chuyên môn, việc doanh nghiệp tự ý tước bỏ cơ hội tăng lương hay cắt giảm tiền thưởng của nhân viên chỉ vì lý do lao động đó nghỉ thai sản là hành vi vi phạm nguyên tắc bình đẳng giới. Người lao động đi sinh con hưởng chế độ theo quy định của nhà nước, thời gian này vẫn được tính là thời gian làm việc để xét các quyền lợi liên quan, do đó doanh nghiệp không thể dùng nó làm lý do để trừ điểm thi đua hay tước đoạt thành quả lao động của họ trước đó.

2. Tự ý đổi việc và hạ bậc lương sau thai sản là trái luật

Bên cạnh câu chuyện tiền thưởng, một "góc khuất" khác khắc nghiệt không kém là sự thay đổi về vị trí công tác. Khi người mẹ bỉm sữa quay lại văn phòng, vị trí cũ của họ đôi khi đã được giao hẳn cho người khác đảm nhận trong suốt thời gian họ vắng mặt.

Thay vì sắp xếp lại công việc hợp lý, nhiều doanh nghiệp chọn cách:

  • Tự ý điều chuyển lao động nữ sang một công việc khác, thường là những việc lặt vặt, không đúng chuyên môn.

  • Vin vào cớ "thay đổi tính chất công việc" để áp đặt hạ mức lương cơ bản của người lao động.

Liên quan đến vấn đề này, Luật sư Nguyễn Văn Hậu đã đưa ra những hướng dẫn cụ thể để bảo vệ quyền lợi cho người lao động. Việc công ty tự ý điều chuyển công việc hoặc hạ mức lương của nhân sự đi làm lại sau thời gian nghỉ thai sản mà không có sự thỏa thuận, đồng thuận từ hai phía là hành vi trái với quy định của Luật Lao động.

3. Người lao động cần làm gì để tự bảo vệ mình?

Trước những động thái vi phạm pháp luật từ phía người sử dụng lao động, chị em phụ nữ không nên im lặng cam chịu. Để bảo vệ chén cơm và quyền lợi hợp pháp của mình, bạn cần:

  • Nắm vững luật pháp: Hiểu rõ các quy định về Luật Lao động và Luật Bình đẳng giới liên quan đến chế độ thai sản.

  • Lưu giữ bằng chứng: Giữ lại hợp đồng lao động, các thông báo lương thưởng, email hoặc tin nhắn trao đổi công việc liên quan đến việc điều chuyển, cắt giảm quyền lợi.

  • Thương lượng và khiếu nại: Khi phát hiện doanh nghiệp có dấu hiệu tự ý hạ bậc lương hoặc thay đổi công việc trái phép, người lao động hoàn toàn có quyền khiếu nại trực tiếp với Ban chấp hành Công đoàn cơ sở, Phòng Nhân sự, hoặc làm đơn kiến nghị lên cơ quan Quản lý lao động tại địa phương để được can thiệp kịp thời.

Kết luận Làm mẹ là một thiên chức, không phải là một "lỗi lầm" để doanh nghiệp mang ra làm lý do cắt xén quyền lợi. Việc đụng chạm đến lương, thưởng và vị trí công tác của lao động nữ sau thai sản là hành vi vi phạm pháp luật cần được lên án và xử lý triệt để, nhằm mang lại một môi trường làm việc công bằng và văn minh hơn.

Nguồn: Báo Lao Động

 

RBox - Đối tác cung ứng nhân sự chuỗi F&B và Bán Lẻ hàng đầu

Hotline điều phối nhân sự nhanh: 0938 051 663

Email: sales@rbox.com.vn | Website: rbox.com.vn